Faerøerse extraatjes

Nu ik Sociolinguistic typology van Peter Trudgill uit heb – een boek dat ik van harte kan aanbevelen aan iedereen die raad weet met vaktermen als ‘evidentialiteit’, ‘deiktisch’ en ‘pragmatiek’ – kan ik nog een paar brokjes informatie toevoegen aan Taaltoerisme, en aan twee hoofdstukken in het bijzonder.

In hoofdstuk 16 beweer ik dat vrijwel niemand ooit Faerøers studeert, en dat het ook een erg moeilijke taal is om te leren. Uit Trudgills boek, waarin hij geregeld voorbeelden ontleent aan juist deze kleine taal, blijkt dat dat geen toeval is. In talen van kleine gemeenschappen, die lange tijd betrekkelijk geïsoleerd hebben geleefd, kunnen inderdaad in de loop van de eeuwen de complicaties zich opstapelen, zoals ongebruikelijke klanken en onregelmatige verbuigingen. Waar ik ferm beweer dat het Faerøers ‘typisch een klus voor taalkundige extreemsporters’ is, overdrijf ik dus niet. De wetenschap zegt het ook.

Even verderop, in hoofdstuk 18, stel ik dat de naamvallen in Indo-Europese talen geleidelijk verdwijnen, en in West-Europa het snelst. Het Faerøers noem ik daar als uitzondering, maar in feite, zo lees ik nu, is het systeem in die taal inmiddels ook aan het kwakkelen: net als in het Duits is de tweede naamval volgens Trudgill in de alledaagse spreektaal op sterven na dood.

Over die Indo-Europese naamvallen heeft Trudgill iets nog veel interessanters te melden, maar dat vraagt wat meer uitleg. Ik hoop daar binnenkort op terug te komen. Trouwens, als mijn plannen voor Taaltoerisme 2 enooit werkelijkheid worden – en waarom niet? – zullen ook daarin zeker enige sporen van Trudgill te vinden zijn.

Advertenties

3 thoughts on “Faerøerse extraatjes

  1. Ja, schrijf een deel 2 en 3! Ik heb genoten van deel 1. Het enige minpuntje eraan vond ik dat het niet veel dikker was…

  2. Wel, wat het Færøers lastig maakt, is dat de spelling de klanken niet (meer) zo dekt, wat het deelt met Deens [en Engels]. De morfologie en syntaxis lijken zeer sterk op die van het IJslands, waarmee het -op schrift althans- grotendeels wederzijds begrijpelijk is. Dat de genitief als naamval van bijvoeglijke bepaling aan het terugtreden is, zou verklaard worden kunnen door de invloed van het Deens, maar vervolgens wordt de constructie met ‘av’ wel weer heel net met de datief gebouwd; er is in die zin niet zozeer sprake van erosie, maar meer van een verandering in syntaxis. De genitief wordt nog wel net als in het IJslands ‘gewoon’ gebruikt na b.v. het voorzetsel ‘til’ (Vit fara til Havnar – wij gaan naar Tórshavn [https://myspace.com/249588880/video/gentuk-ti-39-til-havnar-vit-fara…-39-/39709191]).

    Færøers was wel ooit te leren aan de RuG (zelfstudie), maar dat zal nu wel helemaal onmogelijk zijn, gezien de uitkleding van Scandinavistiek aldaar.
    Wie het nu nog leren wil, kan zomercursussen doen op de eilandengroep of dichterbij modulen volgen in Denemarken.
    Ik zou de geringe belangstelling voor Færøers niet zozeer verklaren vanuit het gegeven dat het een kleine taalgemeenschap is en dat het om die reden gecompliceerd is (geraakt): een taal als Sloveens is ook moeilijk, maar het is een grotere taal met een diversere economie. IJslands deelt de meeste fonologische eigenaardigheden met het Færøers, maar het is een groter taalgebied en ook, tenzij je specifieke belangstelling voor de eilandengroep hebt, interessanter dan het Færøers, omdat het conservatiever dan dit is en daarom na bestudering ervan gemakkelijker toegang geeft tot Oudnoorse/Oudijslandse literatuur.

  3. In Taaltoerisme onderbouw ik waarom Faerøers een moeilijke taal is om te leren. Zelfs de zomercursus wordt er genoemd!
    Is de genitief in de Deense spreektaal aan het verdwijnen? Dat wist ik niet. Dat op av de datief volgt, lijkt me logisch; hetzelfde proces zien we trouwens in het Duits: van genitief naar von + datief. Dat op til de genitief zou volgen, verrast me dan weer wel. Vooral ook, omdat in het Duits voorzetsels met genitief ook steeds vaker de datief krijgen (of gevolgd worden door von, vermoed ik).
    Sloveens is, bij mijn weten, niet veel moeilijker dan Servo-Kroatisch of Russisch. (Wel kent het, net als Faerøers, een forse dialectverscheidenheid, hetgeen het leren wat lastiger maakt.)

Reageer

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s